|
BACAKLARDA UYUŞMA DAMAR SERTLİĞİ HABERCİSİ
Damar sertliği aslında küçük yaşlarda oluşmaya başlayan, yaşlandıkça
artan ve zararları ancak yaşlandıkça görülebilen, sinsi gelişen
kronik bir problemdir.Çağımızın hastalıklardan biri olan damar
sertliği kalp krizi ile ilgili kalp hastalıkları riskini beraberinde
getiriyor.Kalp ve Damar Cerrahı Op.Dr.Orçun Ünal ülkemizde bir çok
insanın muzdarip olduğu damar sertliği konusunda önemli noktaların
altını çiziyor.
DAMAR SERTLİĞİ NEDİR
Halk arasında damar sertliği olarak bilinen “ateroskleroz”,
atardamarların esnekliğini kaybedip kalınlaşması ve sertleşmesi ile
oluşan bir damar hastalığıdır.Halk arasında damar kireçlenmesi
olarak da bilinir.Kan damarlarının iç kısımlardaki hücreler
esnekliğini kaybedip, zayıflar veya kandaki yağlı maddeler birikinti
yapar ve damar daralır. Damar sertliği en çok kalp ve bacağa giden
damarları etkiler. Türkiye’deki tüm ölüm nedenlerinin % 45’i bu
hastalık yüzündendir.
DAMAR SERTLİĞİ BELİRTİLERİ;
Belirtiler aterosklerozun tuttuğu damara göre değişir bireylerin
yaklaşık olarak yarısında herhangi bir belirti görülmez. Kalbi
besleyen koroner damarlar tıkanmaya başladığında göğüs ağrısı, şah
damarlar tıkanırken geçici veya kalıcı felç,
böbrek damarları
tıkanırken yüksek kan basıncı, bacağa giden damarlarda damar
sertliği olan bireylerde en sık görülen belirtiler, yürüme ile
meydana gelen bacak ağrısı ve ileri vakalarda istirahatte bacak
ağrısıdır. En sık görüldüğü yer bacakta baldır kaslarının olduğu diz
altında bacağın arka kısmında olan kaslardır. Baldır kaslarındaki bu
ağrı yalnızca yürüme veya koşma gibi egzersiz anlarında ortaya çıkar
ve yürümeye ya da egzersize devam edildiği sürece ağrı giderek
artar. Nihayetinde hasta giderek artan bu ağrıya dayanamayacak
duruma gelir ve durmak zorunda kalır. Ardından istirahat ile
birlikte ağrı çabucak kaybolur. İstirahat ağrısı, damar
tıkanıklığının çok ileri düzeyde olduğu ve istirahatte dahi
bacaklara yeterli kan ve oksijenin ulaştırılamadığı durumlarda
meydana gelir. Ağrı tipik olarak ayakları etkiler ve genellikle
ciddi bir ağrıdır. Bu ağrı özellikle geceleri hasta sırtüstü yattığı
zamanlarda daha da artar ve bacak
damarları tıkanırken
ise yürüme ağrısı yada gangerenler gelişebilir.
Bacaklarda damar sertliği olan hastalarda görülen diğer belirtiler
ise şunlardır:
·
Bacaklarda uyuşukluk
·
Baldır kaslarında güçsüzlük
·
Bacaklara ve ayaklara soğukluk, üşüme hissi
·
Ayaklarda renk değişikliği (Havaya kaldırıldığı zaman soluklaşma ve
indirildiğinde koyu kırmızı renk alması)
·
Ayak sırtındaki tüylerin dökülmeye başlaması ve ayak tırnaklarının
kalınlaşması
·
Ciddi damar tıkanıklığının olduğu ileri vakalarda ağrılı açık
yaraların (ülser) oluşması veya özellikle ayak parmaklarından
başlayarak ayak ve bacaklarda gangren durumunun meydana gelmesi
DAMAR SERTLİĞİ NEDENLERİ;
Damar sertliği oluşumunda birçok risk faktörleri vardır, eğer bu
risk faktörleri kontrol edilebilirse damar sertliği gelişimi
geciktirilebilir. Ancak bazı risk faktörleri değiştirilemez.
Ailesinde, birinci dereceden akrabalarında bu hastalık varsa, bu
kişilerin daha dikkatli olup; değiştirilebilen faktörler açısından
uyanık olmaları gerekir. Bunlar da şeker hastalığı(Diyabet), yüksek
kan basıncı(Hipertansiyon), kolesterol yüksekliği, obezite, sigara
ve stres’dir.
Yani kişinin ailesinde erken yaşta kalp krizi geçiren varsa, kişi
erkekse, yaşı ilerlemişse damar sertliği için risk altındadır ama bu
riski değiştirmenin bir yolu da yoktur, bu sadece daha dikkatli
olunması için uyarıcı bir faktördür. Sigara içenlerin sigarayı
bırakması, tansiyon yüksekliği olanların tansiyonlarının tedavi
edilmesi, şeker hastalığı olanların ve kolesterol yüksekliği
olanların hastalıklarının tedavi edilmesi sayesinde damar sertliği
engellenebilir veya geciktirilebilir.
TEDAVİSİ NEDİR ?
Aterosklerozun tedavisinden amaç, hastalığın ilerlemesinin
engellenmesi ve geriletilmesidir. Bu amaçla ateroskleroz
gelişiminde rol alan risk faktörlerinin engellenmeli veya tedavisi
yapılmalıdır. Örneğin kan basıncının düzenlenmesi, gıdalarla alınan
yağ ve kolesterolün azaltılması, kilo kaybı, sigarasız bir yaşam,
şeker hastalığı var ise kan şekerinin kontrol altına alınması
sağlanmalı ve ayrıca daha aktif ve hareketli bir yaşam teşvik
edilmelidir.
Erken dönemde başvuran hastalarda, damar tıkanıklığı kontrol altına
alacak ve kan dolaşımı destekleyecek ilaç tedavileri verilirken
hastalığın ileri aşamaları cerrahi tedavi gerektirir. Genellikle
uygulanan ameliyatlar tıkalı damarın aşağısındaki bölgeye kanın
taşınmasını sağlayacak yapay damar greftleri ya da hastanın kendi
damarı yerleştirilmesi şeklindeki by-pass ameliyatlarıdır.günümüz
teknolojisiyle artık çok ince damarlar bile anjiografi ile müdahale
edilebilmektedir.
|