|
DİŞ HEKİMLİĞİNDE KORUYUCU İŞLEMLER
Diş
sorunlarını önlemek, bu sorunlara çözüm aramaktan daha kolay daha
ucuz daha az acı verici bir uğraştır. Bu nedenle ilk olarak
çocukluktan başlayarak edinilen bir dizi alışkanlık-davranış biçimi
geliştirilmelidir. Başlıca yöntem çocuklarınızda erken yaşlardan
itibaren diş bakımı alışkanlığı verilmesi; düzenli diş hekimi
ziyaretlerinin yapılmasıdır. Diş hekiminiz çocukluktan yetişkinliğe
giden bu uzun yolda rehberiniz olacaktır
Koruyucu hekimlik neden önemlidir?
Koruyucu diş hekimliği çocuğunuzun sağlıklı gülümsemesi demektir.
Sağlıklı dişleri olan çocuklar daha kolay çiğner ve besinlerden daha
fazla yararlanırlar. Daha çabuk ve daha net konuşurlar. Ağız
hastalıkları vücudun diğer kısımlarını de tehlikeye atabildiğinden
sağlıklı dişleri olan çocukların genel vücut sağlıkları da iyidir.
Sağlıklı bir ağız çocukların genel görünümleri konusunda da bir
özgüven kazandırır. Son olarak koruyucu diş hekimliği çocuğunuzun
ağız sağlığı için kısa seanslarda uygulanan ve ucuza mal olan bir
yöntemdir.
Koruyucu diş hekimliği ne zaman başlamalıdır?
Koruyucu diş hekimliği ilk dişin çıkmasıyla birlikte başlar.
Çocuğunuzun ilk dişi çıktığında diş hekiminizi ziyaret ediniz. Ne
kadar erken kontrollere başlarsanız çocuğunuzun diş sağlığını o
kadar daha erken korumaya başlarsınız.
Bu
konuda annelerin rolü nedir?
Çocuğunuzun diş sağlığını değerlendirdikten sonra diş hekiminiz
çocuğunuza göre evde uygulayacağınız bir bakım programı
planlayacaktır. Bu program fırçalama, diş aralarını temizleme,
beslenme alışkanlıkları ve gerekirse florid uygulamalarını
içerecektir. Bu yöntemlere uyduğunuzda çocuğunuza ömür boyu sürecek
ağız sağlığı alışkanlıklarını yerleştirmiş olacaksınız.
Fissür örtücü
uygulanması ve yüzeyel flor uygulaması işlemi
öncelikle koruyucu bir işlemdir. Yapılıp yapılmama kararı yine de
hekiminize bırakılmalıdır.Aşağıda soru cevap şeklinde iki uygulama
da anlatılmaktadır.
Fissur örtücü (fissur sealant) nedir?
Pit
ve fissür :azı dişlerinin çiğneme yüzeyindeki girinti ve
çıkıntılarıdır.
Fisür örtücü: dişlerin çiğneme yüzeylerindeki girintilere uygulanan,
akıcı kıvamda, sertleşen bir çeşit dolgu maddesidir.
Fissur örtücüler, arka dişler üstündeki bu oluklara uygulanan şeffaf
veya beyaz renkte sıvı biçiminde plastik esaslı maddelerdir ve bu
bölgeleri doldurarak yiyecek tutunmasını engelleyip, çürük oluşumuna
engel olur. Sıvı biçiminde olduğundan diş yüzeyindeki bu olukların
içerisine tamamen akarak tutunur ve böylece diş yüzeyinden aşındırma
işlemi yapmaksızın uygulanır ve yükseklik oluşturmaz.
(Fissürörtücü uygulanmış bir diş.)
Fissür örtücüler (sealantlar) kimlere uygulanır?
Fissur çürükleri çocuklarda ve gençlerde daha kolay oluşur,
dolayısıyla bilhassa daimi dişleri yeni sürmüş çocuklara
uygulanmalıdır. Diş üstünde bir aşındırma işlemi yapılmadığından
ağrısız bir işlemdir ve yalnızca birkaç dakika sürer. Bazı
durumlarda ise dişin çiğneyici yüzeyinin bir kısmında çürük
oluşmuştur diğer kısımlar ise sağlamdır. Bu taktirde çürük olan
bölgeye dolgu yapılır ve kalan sağlam fissürleri çürüğe karşı
korumak için fissur örtücü uygulanır.
Fissür örtücüler (sealantlar) çürügü nasıl önler?
Çocuğunuz dişlerini her gün fırçalayıp diş ipi kullansa bile,
dişlerin üstündeki girinti ve çıkıntılar çok derin ise bu temizleme
ajanları ulaşamaz.Yiyecek artıkları ve bakteriler bu girintilere
yerleşip diş çürüğü oluşturma tehlikesi yaratırlar. Fissür örtücüler
akışkan kıvamda oldukları için fissürlerin en derin noktasına kadar
ilerlerler.
Bu nedenle fissürler tümü ile en derin noktasına kadar kapanır
fissür sealantlar bu bölgeleri tıkayarak yiyecek artıkları ve
bakterilerin yapışmasını olanaksız kılarlar.
Fissür örtücüler (sealantlar) ne kadar müddet ağızda kalır?
Fissür örtücüler zaman geçtikçe aşınabilir, buna karşın yıllar sonra
bile %85-90 oranında dişler üstünde kaldığı yapılan çalışmalarla
ispatlanmıştır. Diş gıcırdatma ve sert gıdaların sık sık tüketilmesi
fissür örtücülerin daha çabuk kırılmasına ve dişlerin üstünden
düşmesine neden olabilir. Fissür örtücülerin diş minesine bağlanma
kuvveti, uygulama sırasında ne kadar iyi olursa diş üstünde kalma
ömrü de o kadar uzun olur. Uygun fissür örtücü uygulamasında en
etkili faktör çocuğunuzun uyumudur. Her şeye karşın şayet fissür
örtücü düşerse, çocuğunuzun dişi daha önce hiç fissür örtücü
uygulanmamış bir dişten çok daha fazla çürüğe karşı dirençlidir.
Fissür örtücü düştükten sonra şayet 6 ay içersinde fark edilip
tekrar uygulanırsa çürüğe karşı koruma devam edecektir. Bütün bu
faydalarına karşın çocuğunuz ağız hijyenine dikkat etmez ve rutin
diş doktoru kontrollerine getirilmez ise dişlerini çürükten korumak
mümkün değildir.
Hangi dişlere fissür örtücü (sealant) uygulanır?
Kalıcı dişlerden 1.büyük azı yani 6 yaş dişi ve 2. Büyük azı yani 12
yaş dişine genellikle uygulanır. Ama üstünde girinti ve çıkıntı olan
her dişe sealant uygulamak gerekmektedir.Çürük riski yüksek
çocuklarda süt azı dişlerine de fissür örtücü mutlaka
uygulanmalıdır.
|
 Azı
dişlerindeki fissürler |
Fissür örtücü uygulanması zor bir işlem midir?
Fissür Örtücü uygulamaları ağrısız ve son derece kolay bir işlemdir.
Sadece tükürük akışının fazla olduğu, bulantı refleksi ve ağzın
istenilenden daha az açıldığı durumlarda uygulama zorlaşabilir.
Çocukların diş hekimi korkusu hepimizce bilinen bir durumdur. Bu
kolay uygulaması sayesinde ilk işlem olarak fissür örtücü ile
başlamak çocukların diş hekimi korkusu önemli ölçüde azaltılabilir.
Bu uygulama ile, Diş Hekimi-Çocuk-Aile (Pedodontik Üçgen) ilişkisi
de en üst seviyeye çıkarılabilir.
Fissür örtücü nasıl uygulanır?
Öncelikle Fissür Örtücü uygulanacak diş Rubber Dam (Lastik Örtü)
veya pamuk tamponlar ile tükürükten izole edilir. Bu işlem Fissür
Örtücünün diş yüzeyine tutunabilmesi için çok önemlidir. Daha sonra
jel kıvamında olan yüzey pürüzlendiricisi diş üzerine sürülerek
uygulanacak bölge hazırlanır. Akıcı kıvamdaki Fissür Örtücü dişe
uygulanır ve mavi ışık (Işınlı Dolgu Cihazı) yardımıyla sertleşmesi
sağlanır. Bütün bu işlemler yaklaşık 3-5 dakika sürer ve işlem
esnasında çocuğunuz hiçbir ağrı hissetmez. Fissür Örtücü
uygulamasından sonra çocuğunuz eğer isterse hemen bir şeyler yiyip
içebilir.
1-UYGULAMAÖNCESİ
3-PÜRÜZLENDİRME
 
2-YIKAMA VE KURUTMA 4-FİSSÜR SEALENT
UYGULAMA
 
5-IŞIKLA SERTLEŞTİRME 6-İŞLEM
SONRASI
Fissür örtücü (sealant) uygulaması pahalı mıdır?
Sealant uygulaması dolgu ücretinden daha ucuzdur, fakat sealant
uygulanan dişin çürükten koruma tesiri göz önüne alındığında çok
daha ekonomik olduğu açıktır.
Çocuğumda sealant varken fırçalama ve diş arası temizliği yine de
gerekli midir?
Kesinlikle! Sealantlar çocuğunuzun çürüksüz dişlere sahip olması
için sadece bir adımdır. Fırçalama, diş arası temizliği, dengeli
beslenme, abur cubur beslenmenin azaltılması, düzenli diş hekimi
vizitleri esastır.
Yüzeyel (topikal)flor uygulaması
Florid sudan veya yediğimiz pek çok gıdadan alabildiğimiz doğal bir
mineraldir. Çok eskiden beri sularındaki florid oranı fazla olan
bölgelerde yaşayanların daha az diş çürüğüyle karşılaştığı fark
edilmiş ve nedeni araştırıldığında floridin dişin minesini çürüğe
dirençli hale getirdiği saptanmıştır. Önceleri şehir sularının
optimal dozda floridlenmesi düşünülmüş ve bazı bölgelerde
uygulanmış, daha sonra ise birtakım yan etkiler görülerek bu doz
azaltılmıştır. Florun içme suyu ve besinlerden ya da haplarla
sistemik alınmasından çok yüzeysel uygulamaların daha çok etki daha
az yan etkili olduğu saptanmıştır.
Son yıllarda yapılan araştırmalar ise yüzeysel flor uygulamalarının
daha önemli olduğunu göstermiştir. Annenin hamileliği esnasında
aldığı ya da 6. aydan itibaren çocuğa verilen flor tabletlerinin
etkisinin tahmin edilenden çok az olduğu bulunmuştur. Mineyi
oluşturan kristal yapı, yüzeye uygulanan floridin etkisiyle aside
daha dirençli hale gelmektedir. Böylece daha zor pürüzlenmekte ve
çürüğün oluşması zorlaşmaktadır.
Yüzeysel florid uygulamaları 3 yaşından itibaren başlanabilen ve her
6 ayda bir tekrarlanması gereken basit, acısız bir işlemdir. Çocuğun
diş hekimi ile ilk karşılaşması ve 6 aylık periodlarla kontrole
gelmesi açısından idealdir. Birkaç dakika süren bu işlem sonrasında
çocuğunuzun dişlerinin yüzeyinde depolanan florid, dişleri çok daha
sağlıklı ve güçlü yapacaktır.
Hazırlayan: Diş Hekimi Tuba Akpınar
Bu yazının tüm hakları
www.bursalianneler.com sitesine
aittir. İzinsiz alıntı yapılması ve kullanılması yasaktır.
|
