Büyük başarılar, kıymetli anaların yetiştirdikleri seçkin evlatlar sayesinde olmuştur. 

 

 

 

 

     

                                                                                     Bursa, 03 Mayıs 2010

Mozaik Pano Yapıyoruz...

Merhaba,

Bu hafta birlikte çocuklarımızın odasına bir pano hazırlayalım. İsterseniz evinizin başka bir köşesi için de olabilir tabii ki. Basit ve kolay bulunur malzemelerle mozaik çalışması yapıyoruz bu hafta. İhtiyacınız olan;

bir miktar kartonpiyer alçısı, seçeceğiniz desene göre renklerde cam, seramik , porselen boyası( dilerseniz su bazlı akrilik boya ya da  isterseniz ilk çalışma için suluboya da kullanabilirsiniz )

Seramik hamurumuz için, un, nişasta, tuz ve beyaz tutkal

Panomuzun zemini için desene uygun ebatlarda mdf tahta.

Mozaik taşlarını kendimiz hazırlıyoruz. Neden çünkü hem her aşaması elimizden çıksın diye, hem de dilediğimiz renkleri ve tonlarını hazırda ara tara bir türlü bulamıyoruz diye.

Diyeceksiniz ki eh Gönenç şimdi mozaik taşını nasıl yapacağız, çok basit hem de dilediğiniz şekilde ister daire, ister klasik mozaik taşı gibi minik minik kare isterseniz konik, üçgen yani keyfinize göre kesebilirsiniz. Bu iş normalde cam, taş, mermer parçalar kesilerek ya da kıralarak yapılır ama biz bu işi çocuklarla yapıyoruz. O yüzden tehlikeli olabilir bizim minikler için.

Öncelikle dilediğimiz taş şekillerini verebilmek için seramik hamurumuzu hazırlayalım. Çoğunuz belki de bu basit hamuru biliyorsunuzdur. Çocukluğunuzda yapmışsınızdır diye tahmin ediyorum.

Ben tarifi iki şekilde de vermek istiyorum, hangisi kolayınıza gelirse uygulayabilirsiniz.

*

1 su bardağı un, yarım su bardağı nişasta, üzerine 1,5 su bardağı beyaz plastik tutkal ve çok az birkaç damla sıvıyağ. Hamurun kıvamını su ve un eklemesiyle dengeleyebilirsiniz, çok yumuşaksa un, çok katıysa su ilave ediyoruz.

ya da,

**

1 ölçü nişasta(veya un)

1 ölçü beyaz tutkal

1 tutam tuz

Seramik hamurumuzu hazırladıktan sonra bir merdane yardımıyla hamur açar gibi 2-3 mm kalınlıkta açalım. Bu hamur üzerinde kare, dikdörtgen, daire, üçgen şekilleri küçük küçük bir kesici yardımıyla kesip hamuru olduğu yerde kurumaya bırakın. 3-4 saat sonra hamur kurumuş olacaktır.

Uygulamayı kolay anlatabilmek için bizim yapacağımız çalışmaya en uygun anlatımı fotoğraflı olarak yer verdikleri için www.gorselsanatlar.org adresli sitede buldum. Çalışmayı anlatan kişiler temelde aynı ancak farklı asıl malzemelerle ve mozaik çalışması yapmışlar. Bizim çocuklarla yapabileceğimiz çalışmaya uygun olması için aralara eklemeler yaparak size aktarıyorum. Aslında bu çalışmayı, hazır elimde malzemesi de varken fotoğraflayarak kendim hazırlamak istedim ama her baharda nükseden faranjitim ve yanına bonus olarak kas tutulmam izin vermedi. 

Evet şimdi çalışmayı yapan arkadaşımızın anlatımına bakalım. Cümle aralarındaki italik yazılar bendenize ait olup, çocuklarımızla yapacağımız çalışmaya uyarlamadır.

Bir mozaik çalışması Nasıl Yapılır...
Mozaik sanatı, en eski ve en dayanıklı sanatsal ifadelerden biridir. Depremlerle yerle bir olan yapılardan bugüne dek gelmeyi başarmış oldukça zarif çalışılmış eserler içerir. Ortaya çıkan bir sanat eserinin bu kadar dayanıklı olabilmesi günümüz insanları için çok büyük önem taşır. Biz de bu çalışmamızda basit bir soğan çiziminden yola çıkarak mozaikten bir desen yaratmaya çalışacağız.



Günümüzde mozaik sanatı
Temelleri Antik Yunan ve Roma'nın muhteşem dekorasyon sanatına dayanan mozaik sanatı, günümüzde herkes tarafından kolayca uygulanabilir bir hal almıştır. Günümüzde mozaik taşları genellikle özel bir bıçak yardımıyla kesilen renkli camlardan elde ediliyor. Mozaik taşının bir tarafı düz, diğer tarafı ise yüzeye iyi yapışabilmesi için dokulu hazırlanır. Gerekli malzemeleri, sanat ve resim malzemeleri ya da konuyla ilgili özel aletler satan dükkanlardan edinebilirsiniz.
Mozaik taşını yapıştıracağınız yüzey sert ve düz olmalıdır. MDF tahta bu iş için uygundur, çünkü hem hafif hem sağlam bir malzemedir. Mozaik taşlarını yüzeye yapıştırmak için gerekli tutkalı su ile inceltebilir ve bir fırça yardımıyla sürebilirsiniz.

Resmin seçimi
Mozaik için gereken resmi bulmak oldukça kolay olacak. Yukarıda gösterilen soğan fotoğrafı bir yemek kitabından alındı. Bu soğanın desenini basitleştirerek çalışmanız gerekiyor ki, her katmanı kolayca ayrı bir renk ile doldurabilesiniz.
Mozaiği gerçekleştirirken simetrik bir iş çıkarmak zorunda değilsiniz. Eğer soğanın temel dış çizgisini takip edecek olursanız, soğan kolayca kendi karakterini ortaya koyacaktır.

Enine kesilmiş bir soğan mozaik çalışması için ideal bir görüntüdür ve oldukça hoş bir sonuç elde etmenize olanak tanır.

Bu resimde soğanın her katmanının farklı renkteki taşlarla nasıl doldurulduğunu görüyorsunuz. Dikkatli kesim ve yerleştirmenin ardından siz de buna benzer mozaik eserleri zevkle üretebilirsiniz.

MALZEMELER ( yukarıda verdiğim malzemelere alternatif )
46 x 30 cm MDF tahta ( desenimize uygun her ölçü olabilir)
PVA tutkal ( beyaz tutkal)
Geniş bir parça kağıt
Karbon kağıdı
2B kalem ( karakalem resim için kullanılan kurşun kalemler, mdf üzerine deseni çizmek için)
Siyah keçeli kalem
Yuvarlak uçlu fırça
500 gr derz dolgusu ( yerine kartonpiyer alçısı da olabilir )
Siyah toz boya
Geniş spatula ve kaşık
Selüloz sünger
Fayans temizleyici (lastik çekçek, camları silerken kullandığımız sileceklerden)
Bir kova su
Toz bezi
Mozaik taşları için : 1 kg gri, 1 kg koyu mor, 1/2 kg yeşil, 1/2 kg eflatun, 3 düzine açık yeşil, 1 düzine beyaz taş ( hazır taşlardan ziyade kendi yapacağımız seramik hamuru taşları kullanıyoruz ve istediğimz gibi desene uygun renklendiriyoruz.)


1. Görüntüyü tahtaya geçirin. Görüntünüzü aynı ebatlardaki bir kağıda çizin. Kağıt ve MDF arasına karbon kağıdı koyarak, deseni 2B kalemle üzerinden geçerek MDF’ye kopyalayın.

Sıra mozaik taşlarını yüzeye yapıştırmaya geldi ( bizim seramik hamurundan hazırladığımız taşlar ) .Yapıştırıcıyı taşlara değil tahtanın yüzeyine sürün. Yüzeyin tümünü değil, en çok 15 cm uzunluğunda bir alanı yapıştırıcıyla kaplayın, yoksa yapıştırıcınız kurur ve işe yaramaz hale dönüşür. Taşı yapıştırırken yanındaki taşla arasında birkaç milimetre mesafe bırakın. Dar alanlar için (örneğin soğanın sapı gibi), önceden taşı uygun biçimde kesin. Böylece yapışkanı sürdüğünüzde hiç vakit kaybetmeden taşları yerleştirebilirsiniz.


2. Çizgileri belirginleştirin MDF üzerinde daha rahat çalışabilmek için keçeli kalemle çizgilerin üzerinden geçin. Böylece içlerini doldurmanız gereken çizgileri daha rahat seçebilirsiniz.



3. Kenarlara yapıştırıcı sürün Koyu mor renkteki taşları çerçeve yapacak şekilde tahtaya yapıştırın. Üst üste binmemelerine dikkat edin. Eğer düzgün bir biçimde yan yana gelmezlerse, 9. resimde anlatılan MDF’nin kenar kaplamasında sorun yaşarsınız.
 



4. Soğanı ortaya çıkarın Bir miktar koyu mor renkteki taşlardan alın. Kesici aletiniz yardımıyla soğanın alt bölümünü düzgünce dolduracak biçimde kenarlarını kesin. Yapıştırmadan önce taşları MDF’ye yerleştirip, uygun olup olmadıklarını kontrol edin. Kesilen taşların birbirleriyle uyumlu olmaları için sıralarını karıştırmamaya dikkat edin

PÜF NOKTASI
Kesici aletinizi doğru kullanırsanız, taşları yanlış yerlerinden kırmaz ve israftan kurtulmuş olursunuz. Mozaik taşını keserken, kesicinin dişleriyle taşı keseceğiniz yerin biraz uzağından sıkıca tutun. Eğer tam ortadan tutarsanız temiz biçimde kesilmez, üstünde çapak kalabilir. Tam güç elde etmek için kesiciyi, sapının en ucundan tutarak, hızlı ve tek seferde kullanın.

( bu aşamada biz zaten hamurken dilediğimiz gibi kestiğimiz için taşları uygun yerlere daha kolay yerleştirebiliriz, önemli olan hamur haldeyken deseni göz önüne alıp nasıl şekiller kullanmanız gerektiğini dikkate almak ve hamuru ona göre kesmek )

( hazır taşların kesiminde geçerli olan nokta bu, bizim seramik hamurlarımız hazır taşlara oranla daha yumuşaktır ve kolay şekil alabilir,




5. Dış bölümü tamamlayın Küçük alanlarda çalışmak daha düzgün bir iş çıkarmanıza yardımcı olur. Bu sebeple önce sopanın soldaki en dış bölümü tamamlayın. Orta bölümlerde alanı iyi doldurmak için taşları bütün olarak kullanabilirsiniz. Aynı yolu takip ederek soğanın diğer alanını da doldurun.



6. Eflatun alanda çalışın Soğanın içteki diğer katmanını çalışmak için eflatun taşları kullanacağız. Yine yapıştırmadan önce taşları düzgün yerleştirmek için uygun şekilde kesin. Önce küçük alanlar üstünde çalışın
 



7. Diğer katmanları doldurun Aynı işlemleri soğanın tüm katmanları için tekrarlayın: açık yeşil, gri, eflatun, açık yeşil sırasını takip edin. En son, ortadaki boş alanı küçük kesilmiş koyu mor renkli taşlarla doldurun.



8. Soğanın sapını oluşturun Açık yeşil ve beyaz renkli taşları soğanın sapına uyacak şekilde dikdörtgene yakın formlarda kesin. Ardından koyu ve açık yeşil renkteki taşları soğanın sapının en tepesini dolduracak kadar küçük parçalarda kesin. Uygun yerlerine yapıştırmadan önce koyup kontrol etmeyi unutmayın.




9. Zemin ve çerçeveyi kaplayın Gri renkli taşlarla zemini doldurun. Küçük parçaların aralarını doldurmak vakit alabilir. Ancak küçük parçalara böleceğiniz taşlar bu alanları doldurmanızı sağlayacaktır. Son olarak, MDF’nin dış çevresine koyu mor renkli taşları uygun biçimlerde küçülterek yapıştırın.




10. Derz dolgusunu hazırlayın (ben derz dolgusu yerine kartonpiyer alçı kullanmayı ucuzluğu açısından ve daha pürüzsüz olduğu için tercih ediyorum ) Çok az miktarda siyah toz boyayı 500 gr derz dolgusunun içine dökerek karıştırın. Bir miktar su ekleyerek bir spatula ya da kaşık yardımıyla iyice suyu emmesini sağlayın. Dolgu malzemesi açık gri bir renge dönüşmeli ve yoğunluğu ıslak kum kıvamında olmalıdır. Gerekirse biraz daha su ya da derz malzemesi ekleyebilirsiniz.

UZMAN TAVSİYESİ
Derz dolgusunu renklendirme
Farklı mozaik çalışmaları için, derz malzemesine siyah toz boya katarak beyaz rengini kırabilirsiniz. ( ben beyazı tercih ediyorum aslında, bence renkleri daha çok öne çıkarıyor, tercih sizin, isterseniz kartonpiyer alçısına toz boya katarak buraki gibi beyaz rengi kırabilirsiniz, ya da deseninize uygun farklı ton kullarak dikkat çekebilirsiniz.) Beyaz toz çok parlak görünür, bu sebeple taşların arasına uygulanınca gereğinden fazla dikkat çeker. Gri renkli malzeme ise birçok farklı renkteki taşlar arasında kullanılabilir ve taşların rengini yok etmez. Eğer siyah toz boyanız yoksa, bir miktar siyah akrilik boyayı su ile incelterek toz haldeki derz malzemesine ekleyebilirsiniz.


11. Derz malzemesini yayın Derz malzemesinin içinde pürüz kalmamasına özen göstererek karıştırın. Beş dakika karıştırmak yeterli olacaktır. Karışımı mozaik çalışmasının ortasına dökün ve lastik çekçek yardımıyla tüm taşların üzerine yayılmasını sağlayın. Yüzeyin üstünden birkaç kez geçin. Tüm taşların arası dolana dek işlemi tekrarlayın.


12. Fazla malzemeyi temizleyin Süngeri su dolu kovada ıslatın. Mozaik yüzeye fazla bastırmadan üzerindeki fazlalık temizlenene dek yavaş yavaş silin. Temizlik sırasında süngeri sıkça durulayın. Eğer taşlar parlak gözükmüyorsa endişelenmeyin. Mozaik çalışmanızı bir gece kurumaya bırakın. Ardından toz beziyle yüzeyi temizleyin. Taşlar arasında boşalan yerler varsa az miktarda derz malzemesini parmağınızla sürerek rötuşlayın.


TAMAMLANMIŞ RESİM

A Gölgelerde değişim
Kimi zaman taşlar bir araya geldiklerinde içlerinden bazılarının farklı tonda olduğu görülebilir. Zeminde kullanılan gri renkli taşlardan bazılarının daha koyu olduğunu siz de fark etmişsinizdir. Eğer taşlarınız buna benzer farklılıklar gösteriyorsa, kompozisyondaki dengeyi bozmamak için aralarında mesafe olmasına özen gösterin.

B Renk seçimi
Koyu mor renkteki taşlar soğanın dış kabuğunda güçlü bir etki sağlamak ve soğan formunu ortaya çıkarmak için kullanıldı. Gri renkli arka plan ise nötr bir renk olması sebebiyle seçildi, böylece merkezdeki objenin etkisi artırıldı.

C Formun tanımlanması
Soğanın ortasındaki renkler (gri, eflatun ve açık yeşil) hem kontrastlık yaratmak, hem de benzer tonlar olması için seçildiler. Böylece soğanın her katı kolayca seçilmesine rağmen birbirlerinden kopuk durmuyor.

Evet,  www.gorselsanatlar.org’de çalışmayı yer veren arkadaşa teşekkür ediyorum hepimiz adına (keşke ismine de yer verselerdi). Fotoğraflarla anlatımı çok güzel. Umarım aslında çok basit olan bu çalışma size çok zor görünmemiştir. Mozaik cam, kağıt , deri parçaları, hatta dergilerden kesebilceğiniz motifler vs çok çekitli malzemelerle uygulanabilir.

Çocuklarımızla yaparken çok keyif alacağınıza eminim, desene mozaik taşlarını yerleştirmek çocuğunuza da size de yapboz yapıyorsunuz izlenimi verecektir. Puzzle taşlarını yerine doğru oturttuğunuz sürece sorun yok.

Sizlere kullanmanız için benden birkaç desen. Çocuklarımızın odalarına ve mozaik çalışmasına başlangıç olarak bu desenler işinize yarayacaktır.

 

Önceleri yazılarımda yer verdiğim Melis’ten notlara ara ara devam etmek istiyorum. Maceralarımız devam ediyor nasılsa J

- Babacım sen bir ağaç olsan ben senin elman olurum değil mi?

( annesini ağaçta eksik bulmuş olacak ki ardından hemen bir ekleme )

- Annem de yaprak olur o zaman :) 

Başka çalışmalarda görüşmek üzere :)

 

Sevgi ve sağlıkla kalın

Gönenç Topçular