|
|
       |
|
Değerli anneler,
sizlerle Dr.Serra Menekay Oncel’in bir yazısını paylaşmak istedim.
Melek Gökcan
NİTELİK VE İNSAN
Psikologlar Justin
Kruger ve David Dunning'in tarihe geçmelerine vesile olan teorileri
özetle, "cehalet, gerçek bilginin aksine, bireyin kendine olan
güvenini artırır" der.
Metin çözme, araç
kullanma, tenis oynama gibi çeşitli alanlarda yapılan araştırmaların
sonucunda şu bulgulara ulaşılmıştır:
-Niteliksiz
insanlar ne ölçüde niteliksiz olduklarını fark edemezler.
-Niteliksiz insanlar,
niteliklerini abartma eğilimindedir.
-Niteliksiz insanlar, gerçekten
nitelikli insanların niteliklerini
görüp anlamaktan da acizdirler.
-Eğer nitelikleri,
belli bir eğitimle artırılırsa, aynı niteliksiz
insanlar,
niteliksizliklerinin farkına varmaya başlarlar..
Değerlendirme zaafı: İki uzman daha sonra, bu teorilerini
test etme fırsatı da buldular.
Cornell Üniversitesi' nden 45 öğrenciye bir test yaptılar, çeşitli
sorular sordular. Ardından öğrencilerden "testin sonucunda ne kadar
başarılı olacaklarını tahmin etmelerini" istediler.
En başarısızların (yani sadece yüzde 10 ve daha az doğru cevap
verenlerin), testin yüzde 60'ına doğru cevap verdiklerine, ayrıca
iyi günlerinde olsalar yüzde 70'e ulaşabileceklerine inandıkları
ortaya çıktı.
En iyilerin (yani en az yüzde 90 doğru sonuç alanların) en
alçakgönüllü denekler olduğu (soruların yüzde 70'ine doğru cevap
verdiklerini düşündükleri) görüldü. (Not: Dunning ve Kruger bu
çalışmalarıyla 2000 yılında Ig Nobel ‘ de kazandılar.)
Çalışan, kendi kapasitesini değerlendirmekten ve eksikliğini teşhis
etmekten acizdir. Ama asıl vahim olan, bu "yetersizlik + haddini
bilmeme" kokteylinin, mesleki açıdan, karşı koyulmaz bir itici güç
oluşturması. Kariyer açısından bir eksiyken, artıya dönüşmesi.
İşinde çok iyi olduğuna yürekten inanan "yetersiz", kendini ve
yaptıklarını övmekten, her işte öne çıkmaktan ve haddi olmayan
görevlere talip olmaktan en küçük bir rahatsızlık duymayacaktır.
Aksine bunu bir "hak" olarak görecektir.
Bu arada, gerçekten bilgili ve yetenekli insanlar ise çalışma
hayatında "fazla alçakgönüllü" davranarak kendilerine haksızlık
edecekler, öne çıkmayacaklar, yüksek görevlere kendiliklerinden
talip olmayacaklar, kıymetlerinin bilinmesini bekleyecekler (ve
bilinmeyince için için kırılacaklar ve kendilerini daha da geriye
çekecekler) ve muhtemelen üstleri tarafından "ihtiras eksikliği" ile
suçlanacaklardır.
Sonuçta, "kifayetsiz muhterisler" her zaman ve her yerde daha hızlı
yükselecekler ve daha yukarılara çıkacaklardır.
Etrafınıza bir bakın, uzmanlara hak verecek misiniz?
Dr.Serra Menekay Oncel
|
